Noat Samisa

Yine geçtik Kara Tahta'nın başına.Daha önce bir gol üzerinden taktik değerlendirme yapmaya çalışmıştık.Baktık ki güzel şeyler çıkıyor, devam ettirelim dedik.Bu kez bir duran top set oyununu inceleyeceğiz ve tabii bir çıkış noktamız olacak.Postun devamının anlam kazanması için önce şu 5 karenin üzerine tıklayalım.İlkel bir tarayıcı kullanmıyor isek orta tuş makbuldür.Sekmeleri açalım, yukarıda dursun.Golün videosu da burada, izlemeyenlerin önce golü görmelerinde fayda var.Şunu önceden söyleyelim, çok da özel bir gol değil.Lakin biraz irdeleyince güzelleşiyor, Everton'ın tabeladaki başarısının yanına iliştirdiği ve bununla mutlak ilişkili olan bir başka minimal başarıyı oldukça iyi özetliyorKonumuz Everton'ın geçtiğimiz hafta sonu Aston Villa deplasmanında attığı ikinci gol.Tim Cahill'in kafa vuruşu Everton'ı deplasmanda 2-0 öne taşıyor, fakat devamında Aston Villa cevap veriyor.Son 10 dakika oyuncuların tamamı aşırı yorulmuş olmasalar bu maçtan belki bir galip çıkardı.Muhteşem maç oldu, 3-3 sona erdi.AYoung muhteşem oynadı, keza diğer yanda Pienaar aynen cevap verdi.Sonuçta iki takım da 1'er puanı paylaştı.

Konumuza döner isek, çıkış noktamız Everton'ın bu sezonki duran top performansı.Everton takımı, bu sezon duran toplardan 22 gol buldu.Bu kategoride sayıca lig lideriler, takipçileri -Rory Delap etkisiyle- 19 duran top golü ile Stoke City.Ölü top istatistiklerine ilişkin bir diğer kategori sayılan duran top golü/atılan toplam gol ortalamasında ise Stoke City başı çekiyor.Stoke'un duran top golü/toplam gol oranı %50'nin üzerinde.Everton'da ise %40 civarında.Bu sayının içerisinde doğrudan kaleye giden frikik golleri, korner golleri, serbest vuruş karambolü goller, uzun taç atışları vs. başlangıcı bir ölü top olan tüm goller var.Hafta hafta bu istatistiği kovaladığımızdan biliyoruz ki arada pas geçilenler de var.Mesela başlangıcı duran top olup da rebound ortası gol olanlar bu sayıya dahil edilmedi.Stoke City'nin duran top başarısının baş aktörü belli.Everton'da ise başrolde Mikel Arteta ve Leighton Baines var; bu ikili 7'şer asist ile başı çekiyorlar.Takipçileri 4'er asist ile Leon Osman ve Tim Cahill.Aynı Cahill geçtiğimiz hafta attığı golle sakat başladığı sezondaki gol sayısını toplamda 9'a, Premier League'de 10'a çıkardı.Bu gollerin yarısı duran toplarda atılmış kafa gollerinden oluşuyor.Bu gollerden biri de bu postun konusunu teşkil ediyor.Skrtel ve Hyypia'nın arasından kafa vurabilen Tim Cahill, bu kez de kendinden 10 cm uzun Curtis Davies'in üzerine sıçrayarak golü yaptı.Peki bakalım bunu nasıl yaptı?

İlk görüntüdeki garipliği pazar günü maç içinde birkaç kez gördük.1 numaralı Fellaini'nin sırtı dönük, arada 2 numaralı Cahill ve arkasında 3 numaralı Lescott ya da maç içinde Jagielka.Bu kez Lescott vardı; Jagielka ve Jo ise kale sahasındalar.Sayalım; 5 mavi, 8+1 bordo var karede, tabii bir de kaleci Friedel.Kornerde topun başında Steven Pienaar var.Benim aklıma bu anda Christoph Daum'un Fenerbahçe'de Luciano'ya kurduğu setler geldi.İki kişi yan yana kafaya çıkarlardı, Alex'in adrese teslim kornerlerinde ligimizde bu tuzağa düşmeyen takım yoktu.Bu kez yan yana dizilen oyuncu sayısı üç, her maç görülebilecek bir enstantane değil.Burada parentez açalım, Aston Villa markajcılarının bu üçlü dizilime karşı aldıkları pozisyondan bahsedelim.Eğer benzer şekilde dizilmeseler, basketboldaki pick&roll oyunundan farklı bir şey olmayacak.Fellaini pivot, Cahill guard olur.Top atıldığında pivotun savunmacısı Knight'ın basketboldaki gibi show up yapma şansı da yok.Lescott öne, Fellaini arkaya da olabilir.Bunun da garantisi yok.Yani teoride şu görüntü, bu tip üçlü dizilime karşı en iyi markaj pozisyonu.Çözümü duran top alan savunması mıdır, bu da şüpheli.Liverpool'a da attılar, golün adı aynı şekilde Tim Cahill'di.

İkinciye geçelim.Mikel Arteta, kullanacağı her duran topta, topa doğru koşuya başlamadan önce her zaman iki kolunu havaya kaldırır.Bu bir işaret, ''yerleşim bozulsun, koşular başlasın'' demek.Bunu zaman için de az-çok çözebildik.(Arteta ne yazık ki bu sezonu kapadı, yerine Pienaar var.) Güney Afrikalı oyuncu bir şekilde işareti veriyor ve aksiyon başlıyor: Fellaini ön direğe, Lescott arka direğe.Cahill ile Davies ise birbirleriyle meşgul.İçeride Jageilka arkasını kontrol ediyor ve Jo'nun pozisyonu sabit.

Üçüncüdeyiz.Adamlar paylaşıldı: Knight-Fellaini; Barry-Lescott ve Davies-Cahill eşleşmeleri oluştu.Ama iki farkla.Birincisi zikzaklarla mesafe kateden Cahill, ayaklarının çabukluğunu ve zekasını kullanarak top yolu yarılamışken markajını ekarte etti bile.Bir de içeride ekstra var, Phil Jagielka iki kolunu yana açmış, sadece bekliyor.Markajı topa adapte olmuş iken Friedel'in yukarıya bakan gözleri, alt tarafı pek kontrol edemiyor.

Dördüncüye geçtik.Jagielka, Friedel ve Davies üçlüsü birlikte zıplıyorlar.Cahill ise onlardan çok kısa bir süre önce zıplıyor ve Davies'in üzerine çıkıp kafayı vuruyor.Jagielka'nın perdesi Amerikalı kaleciyi toptan uzak tutuyor ve top Cahill'in kafasıyla bu sayede ''kale sahasının orta yerinde'' buluşuyor.Jo da biraz dışarı çıkmış, böylece tek bir hat oluşmuş.Kale sahası dışında tek bir oyuncu görüntüye girmemiş.Yani Pienaar ortayı bu hat içine yapacak, bu belli; ama öne mi, ortaya mı, arkaya mı belli değil.Bu kez seçim orta oluyor ya da top ortaya düşüyor.

Beşincide ise Cahill'in ilk kafa şutu direkten döndükten sonraki kareyi görüyoruz.İlk pozisyonda Cahill'in Davies'e faul yaptığı iddiası var, ben buna pek prim vermedim.Net olarak Cahill önce zıplıyor, zamanlaması harika.Set hücumu harika oynanmış, Everton'ın korner setlerinden biri mükemmele yakın tatbik edilmiş ama top direkten dönmüş.Olsun, çözümü var.Yere düştüğü an yeniden zıplayabilen bir kanguru var takımda, Avustralyalı Tim Cahill.Direkten geri gelen top da tam ortaya düşüyor.Cahill tekrar vuruyor kafayı ve golü yapıyor.

Orta çok iyi, bu birincisi.(Steven Pienaar) Önceden çalışılmış bir set oyunu var ortada, bu ikincisi.(David Moyes, kılavuz) Kaleci perdelemesi var (Phil Jagielka) ve Tim Cahill (zıp-zıp kanguru) gibi çok özel bir oyuncu var.Bunlar da üç ve dört.Kaleci ve markaj hatası ise arka planda, onların payını artırmak bu gole haksızlık olur.Bir öğreti daha var ki o da kale sahasında kaleciye ''nizami şarj'' yapılma durumudur.Olduğunuz yerde, eller kollar açık olmadan zıplar iseniz, bu faul değildir.Kaleciden önce sıçrar iseniz, kalecinin topa erişememesi sizin sorununuz değildir.Ön direk oyunu, arka direk ortası; artık bunları bilmeyen kalmadı.Halen işe yaramıyor değiller elbette, CL finalinde bile pekala öndirekte yönü değiştirilen bir top arka direkte kale içine sokulabilir.Ama 22 sayısına ulaşabilmek için de ön direk-arka direkten; penaltı noktasına şandelden fazlası gerekir.Artık çeşitlenen hücum setlerine, bu gibi pick&roll oynanan çift/üçlü dizilimlere alınacak en geniş kapsamlı önlem -çok tartışılıyor olsa da- bizce alan savunmasıdır.Aston Villa bu golü alan savunması ile de yiyebilirdi, mesela o değil.Alan savunması yapan Everton, Crouch'u engelleyemeyince Fratton Park'tan eli boş döndü.Örnekler çoğaltılabilir.Sonuçta eğer seviye bu denli yükselmişse, Everton hücumcularının cebinde her maç en az 5 duran top seti varsa salt adam-adama savunma bu varyetelerin yanında çok yavan, basit kalıyor.Sezon geride kalan bölümünde 22 duran top golü atmış olan Everton, pazar günü Man Utd ile FA Cup yarı finalinde karşılacak.İki takım, Everton'ın son FA Cup şampiyonluğunu yaşadığı 1995 finalinde de karşılaşmışlardı.Daniel Amokachi'nin oyuna sonradan dahil olduğu, Wembley'de oynanan maçta Everton, rakibini Paul Rideout'un golüyle 1-0 mağlup ederek kupaya uzanmıştı.O gün Amokachi gibi sonradan oyuna giren iki isim bugün Man Utd kadrosunda: Ryan Giggs ve Paul Scholes.İlk 11 başlayan Gary Neville da o günlerden kalan üçüncü emektar.Man Utd'ın o sezonki efsane kadrosunun yarısı şimdilerde EPL'de menajer ya da sezon içinde görevinden ayrıldı.En son 8 yıl önce yarı finale ulaşabilen Everton, FA Cup tarihinde en çok kupa kazanan (11) ve en çok final oynayan (18) Man Utd karşısına çıkacak.Bir diğer ilginç istatistik ise Alex Ferguson'un takımının yarı finale kaldığı her sezon finale ulaşmış olması.

İki takımın bu sezon ligde aralarında oynadıkları maçlardan 1-1 ve 1-0'lık Man Utd galibiyeti çıktı.Everton'ın tüm şampiyonlar dahil olmak üzere kalesinde 1 golden fazla gördüğü son maç, yine bir Aston Villa maçıydı.7 Aralık-12 Nisan arası kalelerinde 1 golden fazla görmediler.Everton'da uzun süreli sakatlar harici tek eksik hasta olan Louis Saha.Yetişme ihtimali var, maça sonradan dahil olabilir.Man Utd'da ise önemli bir eksik yok, hafif sakatlıkları olanların kulübede başlaması sürpriz olmaz.Harika bir taktik maç olacağını öngörüyoruz.Fakat biz maç saatinde Dolmabahçe'de olacağımızdan bu harika maçı pas geçeceğiz, bizim payımıza da ön değerlendirme ile heyecanının bir kısmını yaşamak düştü.

Noat Samisa

18.04.09